SÊRAT CÊNTHINI I
1. Sinom
1.
Sri narpadmaja sudigbya | talatahing nuswa Jawi | Surakarta Adiningrat | agnya
ring kang wadu carik | Sutrasna kang kinanthi | mangun rèh caritèng dangu |
sanggyaning kawruh Jawa| ingimpun tinrap kakawin | mrih tan kêmba karya dhangan
kang miyarsa ||
2.
Lajêre kanang carita | laksananing Jayèngrêsmi | ya Sèh Adi Amongraga |
atmajèng Jêng Sunan Giri | kontap janma linuwih | oliya wali mujêdub |
paparênganing jaman | Jêng Sultan Agung Mantawis | tinêngran srat kang Susuluk
Tambangraras ||
3.
Karsaning kang narpaputra | baboning pangwikan Jawi | jinèrèng dadya carita |
sampating karsa marêngi | nêmlikur Sabtu Paing | lèk Mukaram wêwarsèku | Mrakèh
Hyang Surènggana | Bathara Yama dewa ri | Amawulu Wogan Suajag sumêngka ||
4.
Pancasudaning Satriya | wibawa lakuning gêni | windu Adi Mangsa Sapta |
sangkala angkaning warsi | Paksa suci sabda ji (...Taun Jawi 1742...) | rikang pinurwa ing kidung | duk kraton
Majalêngka | Sri Brawijaya mungkasi | wontên maolana sangking nagri Juddah ||
5.
Panêngran Sèh Walilanang | praptanira tanah Jawi | kang jinujug Ngampèldênta |
pinanggih sang maha rêsi | araraosan ngèlmi | sarak sarengat Jêng Rasul |
nanging tan ngantya lama | linggar saking Ngampèlgadhing | ngidul ngetan anjog
nagri Balambangan ||
6.
Lèrèh dhusun Purwasata | raja Balambangan nagri | putranya èstri sajuga | ing
warna tuhu linuwih | sêdhêng mêpêk birahi | kataman gêrah sang ayu | madal
sakèh usada | sang nata agung prihatin | kyana patih Samboja sowan mangarsa ||
7.
Pukulun amba tur wikan | wontên molana ngajawi | kakasih Sèh Walilanang |
sangking ing Juddah nagari | ing Purwasata kampir | yèn pinarêng tyas pukulun |
prayogi ingaturan | manawi karsa sang yogi | sung usada gêrahe putra narendra
||
8.
Mangkana dupi miyarsa | aturing sang nindyamantri | langkung kaparêng ing driya
| nulya utusan ngaturi | sapraptaning jro puri | sang nata gupuh amêthuk |
riwusnya tata lênggah | miwah katuran pambagi | amêdharkên kang dadya
rêntênging driya ||
9.
Sèh Walilanang wus sagah | nulya ingusadan aglis | gêrahe sang putri mulya |
ramebu sukanya ngênting | karsanya narapati | Sèh Wali pinundhut mantu | ing
karya tan winarna | dènnira amangun kardi | atut runtut lir mimi lawan mintuna
||
10.
Wus lami nèng Balambangan | Sèh Wali matur sang aji | kinèn santun agamêslam |
sarengat Nabi sinêlir | nata tan mituruti | sèh cuwèng tyas lolos dalu | kesah
maring Malaka | garwa tinilar (ng)garbini | sang rêtna yu sakalangkung
kawlasarsa ||
11.
Sapêngkêre sang pandhita | pagêring agêng (n)dhatêngi | kawula kathah kang
pêjah| bênduning sri narapati | maring rêkyana patih | dèn lungsur darajadipun
| Ki Samboja sru merang | kesah maring Majapait | anyuwita Sang Aprabu
Brawijaya ||
12.
Kaanggêp tur kinasiyan | tinandur anèng ing
Giri | nahan tan antara lama | Ki Samboja angêmasi | pinêtak Giri ugi |
sadaya tilaranipun | lastantun ingkang garwa | kacêluk Nyi Randha Sugih |
angluwihi samoaning wong dêdagang ||
13.
Mangsuli ing Balambangan | rajaputri kang (ng)garbini | wus ambabar mijil priya
| warnanya kalangkung pêkik | karsanira sang aji | linabuh mring samodra gung |
winadhahan gêndhaga | sawuse anèng jaladri | gya ingalap juragan kang lagya
layar ||
14.
Binuka ingkang gêndhaga | isi jabang bayi pêkik | ingaturkên mring nyi randha |
langkung trusthanirèng galih | dhasar datan sisiwi | mila sihira kalangkung |
lir putra (ng)gènnya yoga | sinung aran Santrigiri | sawusira yuswa kalih wêlas
warsa ||
15.
Nyai randha lon ngandika | dhuh kulup sira wus wanci | pisah lawan raganingwang
| aywa kulinèng gêgramin | bêcik ngupaya ngèlmi | sarengat Jêng Nabi Rasul |
kene ana pandhita | parab Sunan Ngampèlgadhing | Surapringga prayoga kawulanana
||
16.
Sawulange Sang Pandhita | pituhunên lair batin | poma kaki ywa pepeka | cinêkak
cariyosnèki | Santrigiri wus manjing | nyakabat mring jêng sinuhun | siyang
dalu tan pisah | lan putra ing Ngampèlgadhing | kang sinung ran ingkang rama
Santribonang ||
17.
Tulus dènnira kakadang | tan ana sulayèng kapti | pangaose wus widagda |
sampurna sakèhing ngèlmi | karsanya rarywa kalih | ayun kesah angêlangut |
ngaos mring nagri Mêkah| mancal saking Ngampèlgadhing | nitih palwa labuh
jangkar nèng Malaka ||
18.
Kapanggih Sèh Walilanang | datan samar ing saliring | kandhêg nèng nagri Malaka
| maguru Sèh Wali sidik | sawusing (n)tuk sawarsi | sêdyanira rajasunu |
dumugèkakên karsa | lajêng mring Mêkah nagari | Walilanang sakalangkung datan
rêmbag ||
19.
Kinon wangsul ing ngajawa | maring wukir Ngampèlgadhing | sarta pinaringan
jungkat | kalawan jubah kulambi | nahan ta Santrigiri | sampun sinungan jujuluk
| nênggih Prabu Sètmata | Santribonang sinung nami | Prabu Nyakrakusuma Susunan
Bonang ||
20.
Nulya bidhal angajawa | wangsul maring Ngampèlgadhing | pinanggih sang maha
tapa | wus katur sasolahnèki | sang rêsi ngandika ris | kawruhanta iku kulup |
Sèh Walilanang Mlaka | mitrèngsun saeka kapti | ing pangawruh lair batin tan
sulaya ||
21.
Lah jêbèng sira muliya | maring ing ngasramèng Giri | kawruhanamu renanta | ing
samêngko nandhang sakit | tumêkèng ngajalnèki | mung nganti têkamu kulup |
renanta yèn palastra | kuburên anèng ing Giri | tunggalêna kalawan sudarmanira
||
22.
Lawan sunidèni sira | jumênêng Susunan Giri | jujuluk Prabu Sètmata | têmbe ing
sapungkur mami | sira ingkang (m)bawani | jumênêng wali linuhung | sinuhun
sak-rat Jawa | kabèh padha wêdi asih | kalêngkèngrat sinêbut raja pandhita ||
23.
Nanging ywa kaliru tampa | dudu ratu mangku nagri | sira wus tan kakilapan |
obah osik donya ngakir | wus cukup wêkasmami | Sunan Giri nêmbah nuhun | anulya
ngraup pada | lèngsèr saking Ngampèlgadhing | tanpa kanthi gancanging cariyos
prapta ||
2. Kinanthi
1.
Ing Giri apan wus tundhuk | kang ibu grahe ngranuhi | rinubung sakèh juragan |
rawuhe Jêng Sunan Giri | karamating waliyolah | kang ibu dipunpêraki ||
2.
Kagyat wungu nulya ngrangkul | kinuswa-kuswa kang siwi | waspa adrês marawayan|
sasambatnya mêlas-asih | dhuh lae atmajaningwang | kang dadya têlênging ati ||
3.
Kurang sathithik katrucut | kulup tan mênangi mami | nyawa dene têka lawas |
(ng)gonira pruhita ngaji | lae-lae ora nyana | yèn bisa katêmu maning ||
4.
Mangkya guwayamu mancur | wênês mancorong nêlahi | baya olèh kanugrahan | jêng
sunan turira aris | ibu pangèstu paduka | wus katur sasolahnèki ||
5.
Kang ibu suka kalangkung | kulup sampurnakna mami | umanjing agama Islam |
nulya sinadatkên aglis | kalimah loro winêjang | kang ibu padhang nampani ||
6.
Kulup wus padhang tyasingsun | datan sumêlang ing ati | sira kariya raharja |
têtêpa (ng)gonmu mêngkoni | batihmu para sudagar | isining asramèng Giri ||
7.
Têmbe ing sapungkuringsun | sakèhe dunyarta mami | sidhêkahna kang warata |
pêkir miskin anak yatim | lawan tukokna amanat | kaji mring Mêkah nagari ||
8.
Poma kulup wêkasingsun | Ni Samboja nulya lalis | sawusira binêrsiyan | layon
kinubur tinunggil | lan raka Kyai Samboja | ing mangkya titiyang Giri ||
9.
Lastantun pamundhinipun | ing gusti Jêng Sunan Giri | samya kapanjingan iman |
nglampahi sarengat Nabi | ngibadah andarus Kur'an | kathah kang iyasa masjid ||
10.
Gêmah arjane kalangkung | tan ana kang laku juti | samya cêkap nyandhang mangan
| adoh ingkang dadya miskin | têntrêm ciptane raharja | wong ngamanca kathah
prapti ||
11.
Kabanjur tan arsa mantuk | kalajêng wisma ing Giri | raja pandhita Sètmata |
jujuluk Susunan Giri | Gajah Kadhaton minulya | kawêntar ing liya nagri ||
12.
Miwah wus pinundhut mantu | ing Suhunan Ngampèlgadhing | dhinaupkên lan
putrinya | Nyai Agêng Ratu nami | atut dènnya palakrama | lêstantun ngantya
sisiwi ||
13.
Wowolu èstri myang jalu | Nyi Agêng angrumiyini | kondur maring rahmatolah |
layon sumare anunggil | marasêpuh èstri priya | garwa putra gung prihatin ||
14.
Sigêg gantya kang winuwus | Brawijaya Narapati | mirêng pawartos sanyata | ing
mangkya Susunan Giri | linulutan sakèh janma | nungkul tan kalawan jurit ||
15.
Sang prabu utusan gupuh | Gajahmada kyana patih | kinèn lumampah priyangga |
mukul prang Giri Garêsik | tan cinatur lampahira | wus prapta jajahan Giri ||
16.
Gègère kadya pinusus | kang katrajang samya ngili | minggah kadhaton Prawata |
Jêng Sunan Giri marêngi | anyêrat manêdhak Kur'an | kagyat mirêng suwaraning ||
17.
Tiyang alok mungsuh rawuh | sumêdya ngrisak ing Giri | kalam ingkang kagêm
nyêrat | anulya binucal aglis | andodonga ing Pangeran | sinêmbadan ing sakapti
||
18.
Kalam lajêng dadya dhuwung | cumlorot ngamuk pribadi | pra wadya ing Majalêngka
| kathah ingkang angêmasi | sakantune
kang palastra | pra samya lumayu
(ng)gêndring ||
19.
Mantuk marang Majalangu | sawusira mêngsah gusis | dhuwung wus wangsul pribadya
| sumèlèh ing ngarsanèki | panyêratan sang pandhita | sarta akukuthah gêtih ||
20.
Kagyat risang amanêkung | miyat dhuwung kuthah gêtih | dahat panalangsanira |
dyan dodonga mring Hyang Widdhi | mugi
Allah ngapuntêna | solah amba ingkang
sisip ||
21.
Sang pandhita ngandika rum | marang ing wadyanirèki | kabèh padha piyarsakna |
myang anêksènana sami | katgèki sun wèhi aran | si Kalammunyêng prayogi ||
22.
Sakèh wadya saur manuk | wus samya kalilan mulih | mring wismane sowang-sowang
| lêstantun asramèng Giri | jumênêngnya Jêng Susunan | Prabu Sètmata linuwih ||
23.
Gêmah arjane kalangkung | saya wêwah wadyanèki | tan ana kang kasangsaya |
nahan wus antara lami | Sunan Giri nandhang gêrah | kaparêng praptaning takdir
||
24.
Kundur mring rahmatolahu | gumêr tangis ing jro puri | wandu wandawa sungkawa |
layon sawusing barêsih | sinarèkkên nora têbah | sangking padalêmanèki ||
25.
Sedanira tilar sunu | sadasa kakung lan putri | kang kalih sangking ampeyan |
Pangran Pasirbata nênggih | kalawan Siti Rohbayat | wowolu sangking padêmi ||
26.
Kasêbut Nyai Gêng Ratu | putra sêpuh sinung nami | Ratu Gêdhe ing Kukusan |
nulya Sunan Dalêm nênggih | katrinira apanêngran | Susuhunan Têgalwangi ||
27.
Catur Nyi Gêng Saluluhur | panca Sunan Kidul nênggih | Ratu Gêdhe Saworasa |
Sunan Kulon kang sumêndhi | Sunan Waruju ragilnya | wau ta ingkang winardi ||
28.
Sasampunira pangubur | kumpul para wadya Giri | angrêmbag ingkang gumantya |
mandhirèng Susunan Giri | pra wadya wus
golong rêmbag | Sunan Dalêm kang gumanti ||
29.
Gya ingangkat ajujuluk | Sunan Giri kaping kalih | Susunan Giri Kadhatyan |
garwa kakalih padêmi | tan mashur ing panjênêngan | Jêng Sunan wus praptèng
jangji ||
30.
Kundur mring rahmatolahu | ugi sumare ing Giri | atilar putra sadasa |
(m)bajêng Sunan Sedamargi | panênggaknya apêparab | Sunan Giri Prapèn Adi ||
31.
Tri Nyi Gêng Kuruganngurun | Nyi Gêng Ngulakan kang sukci | Pangran Lor Pangran
Dhêkêt sad | Pangran Bongkok nulya Nyai | Agêng Waru arinira | Pangeran Bulu
sumêndhi ||
32.
Wragil Pangran Sedalaut | paripurna kang wus swargi | rêmbag kang yoga gumantya
| kêmpal sakèhe kang dasih | Sunan Parapèn ingangkat | linuwih lir eyang swargi
||
33.
Mandhirèng Giri Kadhatun | jujuluk maksih lêstari | Sunan Giri Prapèn dibya |
suyut kang wadya gung alit | kawêntar ing liyan praja | tan pêgat kadya ing
nguni ||
3. Mêgatruh
1.
Ya ta wau sang prabu ing Majalangu | sampun amiyarsa warti | lamun Sunan Giri
Prabu | Sètmata wus angêmasi | mangkya wayahe gumantos ||
2.
Ajujuluk Sunan Prapèn Giri luhung | lalajone kadya nguni | sang wiku tan arsa
nungkul | marang nagri Majapait | dadya sru bêndu sang katong ||
3.
Dhawuh maring Ki Gajahmada nindya nung | miwah kinanthèn pra siwi | angirid
wadyabala gung | kinèn ngrabasèng ing Giri | wus samapta nulya bodhol ||
4.
Sunan Prapèn wus mirêng badhe ginêmpur | mring sang prabu Majapait | wus budhal
carakèng prabu | kya patih myang rajasiwi | balane lir samodra rob ||
5.
Sunan Prapèn sampun sanega ing pupuh | karsanira nanggulangi | mring carakèng
Majalangu | tan dangu mêngsah kaèksi | nulya pinapak prang popor ||
6.
Wadya Giri kasoran ing yudanipun | kathah ingkang nandhang kanin | tanapi
tumêkèng lampus | Sunan Prapèn angoncati | sagarwa putra wus lolos ||
7.
Lajêng ngungsi maring sapinggiring laut | binasmènan kitha Giri | sadaya wus
dadya awu | rajabrana dènjarahi | rajaputra tindak alon ||
8.
Dhumatêng ing astananira sang wiku | Sunan Giri kang wus swargi | ingkang
rumêksa ing kubur | tyang kakalih samya dhêngkling | rawuhe sang prawira nom ||
9.
Para wadya dhinawuhan kinèn (n)dhudhuk | gya tumandang sagung dasih | halate
sang maha wiku | cihnaning wali linuwih | singa cêlak anggaloso ||
10.
Kalesedan sambat ngadhuh-adhuh lampus | kang kantun kalangkung giris |
bramantya sang rajasunu | tumandang pribadi ajrih | merang lamun tan kalakon ||
11.
Dadya dhawuh marang tyang kalih kang tunggu | kinèn andhudhuk dèn aglis |
binilaèn yèn tan purun | pasthi tumêkèng ing lalis | kinarya coban kris waos ||
12.
Tyang kakalih tan suwala nulya (n)dhudhuk | dupi prapta blabak jati | tutuping
tabêlanipun | binuka saking sakêdhik | nulya ana ingkang miyos ||
13.
Warni kombang tan petungan kathahipun | mabur ngèbêki wiyati | maniyub lir
langit rubuh | nêmpuh wadya Majapait | dènnya nanggulang pakewoh ||
14.
Pinarjaya tan keguh ngêntub pikantuk | bingung wadya Majapait | ting bilulung
rêbut dhucung | dènnira angungsi urip | sèlèh gagamaning pupoh ||
15.
Samya kudhung gêdabikan kênèng êntub | sirah rapêt ngroyok sikil | ngaruara
sambat bingung | prapta nagri Majapait | kombang anglut datan kegoh ||
16.
Sang aprabu Brawijaya langkung gugup | tan kawawa nanggulangi | dadya tilar
prajanipun | sawadya balanirèki | gusis praja tan ana wong ||
17.
Ngungsi têbih dupi kombang wruh wus suwung | wangsul mring nagrinya malih |
siji tan ana kang kantun | sang aprabu Majapait | sawadya wangsul ngadhaton ||
18.
Aprasêtya sang aprabu Majalangu | datan nêdya malih-malih | nyikara dhatêng
sang wiku| ngamungêna ingkang uwis | ing tyas datan walangatos ||
19.
Kacariyos tyang kalih kang ngrêksa kubur | kanugrahan mantun dhêngkling |
gagancangan lampahipun | anusul Jêng Sunan Giri | ingkang lagya amakuwon ||
20.
Kawlasarsa anèng satêpining laut | tyang kalih marêk tur uning | ing mangkya
mêngsah wus larut | jalaran tinêmpuh dening | kombang ingkang mapak pupoh ||
21.
Madhul-madhul palayune numbuk bêntus | tilar gagamaning jurit | samya ngungsi gêsang
(n)jrunthul | tan ana ingkang tinolih | swarane pating galêmbor ||
22.
Sampun katur ing purwa wasananipun | dalah waluyaning dhêngkling | sang wiku
kalangkung sukur | (n)dêdonga marang Hyang Widdhi | rahayu ywa na pakewoh ||
23.
Nulya kundur tan cinatur laminipun | wus paripurna ing nguni | eca tyase para
wadu | satêngah ana kang kibir | sajêg tan na mungsuh rawoh ||
24.
Sunan Giri datan samar jangkanipun | lamun kraton Majapait | wus andungkap
sirnanipun| jalarane sangking siwi | dyan Patah mijil karaos ||
4. Mijil
1.
Santun sarengatira jêng Nabi | Muhkammad kinaot | mila Kangjêng Sunan Giri
Prapèn | lajêng têdhak mring Dêmak nagari | kumpul lan pra wali | mukmin miwah
jamhur ||
2.
Wusing bêdhah nagri Majapait | mekrad sang akatong | jro kadhaton tan ana isine
| Sunan Giri nyêlani dadya ji | mung pat puluh ari | nênggih laminipun ||
3.
Anyarati supadi icaling | labêting karaton | ratu Budha gya jumênêng rajèng |
wusing antuk kawan dasa ari | Jêng Susunan Giri | masrahkên kaprabun ||
4.
Maring Radyan Patah anampèni | wus jumênêng katong | anèng nagri Dêmak
angrèhake | ing rat Jawi Jêng Susunan Giri | sarampunging kardi | wus linilan
kundur ||
5.
Sawusira risak Dêmak nagri | pindhah Pajang kraton | adipati Pajang kang
mandhirèng | mantu sultan Bintara mungkasi | ing Dêmak nagari | ngrèh wadya
sawêgung ||
6.
Kangjêng sultan Pajang kang winarni | wusing
madêg katong | karsa nyuwun idi mring Parapèn | Kyai Agêng Mantaram umiring | sagunging bupati | kêbut tan na kantun ||
7.
Sultan Pajang sarawuhing Giri | kagyat ing tyas anon | pasanggrahan (m)banjêng
anèng ngare | pra bupati kang samya sumiwi | ing Jêng Sunan Giri | pondhoke
pinatut ||
8.
Sunan Prapèn duk miyos tinangkil | Sultan Pajang gupoh | asumewa sarêng bupatya
kèh | lênggah jèjèr ngarsane sang rêsi | ingayap pra dasih | nèng pungkuranipun
||
9.
Wusing pêpak kang samya anangkil | sunan ngandika lon | jêbèng Pajang di
kaparêng kene| wus alênggah cakêt lan sang rêsi | angandika aris | winor manis
arum ||
10.
Putraningsun kang padha anangkil | ywa na walangatos | dèn narima marang ing
papasthèn | ing samêngko ki Pajang dipati | ingsun wus ngidèni | ing
jumênêngipun ||
11.
Sultan mêngku ing Pajang nagari | sudibya kinaot | binathara tan ana samine |
babundhêle ing satanah Jawi | kalipahing Widdhi | sarta ajujuluk ||
12.
Sultan Prabu Awijaya lêwih | karsane Hyang Manon | nêksènana pra sutèngsun
kabèh | atur paksi sakèhing bupati | mangayubagyani | dhawuhing sang wiku ||
13.
Nulya mundhut dhahar wus umijil | saking jro kêdhaton | tinata ing pandhapa
madyane | Sunan Prapèn sultan Pajang tuwin | kang para bupati | wus bujana
kêmbul ||
14.
Sang pandhita angandika malih | dhuh pra siswaningong | sultan Pajang myang
bupati kabèh | ênggonira akêkadang kaki | ywa salayèng budi | di atut arukun ||
15.
Raharjèng tyas sukur ing Hyang Widdhi | karsane Hyang Manon | ana kang tinitah
dadi gêdhe | ana kang tinitah dadi cilik | papasthèning Widdhi | basane asnapun
||
16.
Datan luwih sun têtèdhèng Widdhi | anak putuningong | donya akir salamêta kabèh
| kang sinabdan samya saur paksi | tutug dènnya bukti | linorot mring wadu ||
17.
Sunan Giri tinarbukèng Widdhi | waspadèng pangawroh | datan samar lalakon ing
têmbe | ingkang tansah pinancêr ing liring | Ki Agêng Mantawis | cahyanya
umancur ||
18.
Angandika Jêng Susunan Giri | mring jêng sultan alon | jêbèng Pajang lah ta
sapa kae | baturmu kang mangan angèrèni | sapa aranèki | kangjêng sultan matur
||
19.
Rencang amba patinggi Mantawis | nami karan ênggon | angrèh siti sadhomas
karyane | sang pandhita angandika malih | dhawuhana kaki | linggih jajar patut
||
20.
Lawan para siswèngsun bupati | sandika kang kinon | Kyai Agêng Mantaram wus
jèjèr | hèh sanggyaning siswèngsun bupati | wruhanamu kaki | turunne si kulup
||
21.
Ki Mantaram besuk wus pinasthi | angrèh sakèhe wong | ing satanah Jawa iki
kabèh | nadyan Giri kene têmbe ugi | ngidhèp ing Mantawis | kyagêng lajêng
ngujung ||
22.
Konjêm siti nênêdha Hyang Widdhi | widadaning dhawoh | saha matur mring Sunan
Parapèn | sakalangkung sru nuwun kapundhi | lulusing sabda ji | têtêpe kang
wahyu ||
23.
Dhuh pukulun patikbra ngaturi | dhuwung wus mirantos | amung dadya pratandha
yêktine| sungkêm amba timbalan sang yogi | sunan ngandika ris | sun tarima
kulup ||
24.
Nanging ingsun paringakên bali | apan kacariyos | samya rêsêp pra dipati kabèh
| aningali Ki Agêng Mantawis | raja pandhita di | gya mucung dhadhawuh ||
5. Pocung
1.
Lah ta kulup para bupati sadarum | ingsun iyasakna | talaga kang luwih adi |
tur sandika pra wadya nulya tumandang ||
2.
Dhudhuk-dhudhuk tan pantara nuli rampung | dados kang talaga | luwih adi toya
wêning | gilar-gilar lir pendah kaca brênggala ||
3.
Wusing katur sinung ran Talagapatut | jêng sultan kalawan | sagunging para
bupati | wus linilan mring prajane sowang-sowang ||
4.
Tan cinatur nagri Pajang risakipun | pindhah ing Mantaram | ingkang jumênêng
narpati | putranira nênggih Ki Agêng Mantaram ||
5.
Risang Sutawijaya jujulukipun | Kangjêng Panêmbahan | Senapati ing Mantawis |
lulus wirya gêmah arja prajanira ||
6.
Panêmbahan Senapati ing Mantarum | ngyêktèkkên wirayat | dhawuhe Susunan Giri |
ing nalika sowannya jêng sultan Pajang ||
7.
Panêmbahan Senapati nulya ngutus | abdi kinèn sowan | maring Giri kanthi tulis
| praptèng Giri sang wiku lagya sineba ||
8.
Sêrat katur tamating pamaosipun | mèsêm angandika | hèh caraka ing Mantawis |
pakênira matura Ki Senapatya ||
9.
Lamun ayun nyatakkên wirayatingsun | gustimu turana | nglurug mring bang-wetan
nuli | wus pinasthi karsane Allah Tangala ||
10.
Lamun ratu Mantaram ing têmbenipun | ngrata tanah Jawa | sanadyan ing Giri iki
| uga têluk marang ing nagri Mantaram ||
11.
Lokilmakpul tan kêna owah sarambut | jamane walikan | kawula dumadya gusti |
ingkang gusti sayêkti dadi kawula ||
12.
Pratandhane wus katon Pajang Mantarum | iku dadya cihna | utusan wus nyuwun
pamit | mantuk marang Mantaram agêgancangan ||
13.
Wus sumiwi ing ngabyantara sang prabu | wus katur sadaya | wêlinge Jêng Sunan
Giri | tan pantara lami sri nata Mantaram ||
14.
Bidhal nglurug mring bang-wetan kang jinujug | ing nagari Japan | sagunging
para bupati| ing bang-wetan wus kumpul anèng ing Japan ||
15.
Kacariyos ing Giri sang maha wiku | wus miyarsa warta | lamun sang prabu
Mantawis | ngêpung Japan para bupati bang-wetan ||
16.
Pacak baris tutulung paguting pupuh | Jêng Sunan ing Arga | utusan akanthi tulis
| tyang sadasa gêgancangan marang Japan ||
17.
Praptanipun ing Japan nulya kinumpul | wong agung Mantaram | myang bang-wetan
pra bupati | wusing pêpak duta Giri aturira ||
18.
Dhuh wong agung Mantaram saha wong agung | bang-wetan sadaya | lampah kawula
tinuding | ing Jêng Sunan Giri akanthi nawala ||
19.
Ulun waos pribadi mrih têrangipun | sami kapyarsakna | suraose kanang tulis |
dutèng Giri manêngah maos nawala ||
20.
Layangingsun Jêng Sunan Giri dhumawuh | marang putraningwang | Senapati ing
Mantawis | lan mring putraningsun Pangran Surabaya ||
21.
Liring layang (ng)gonira ayun prang pupuh | rêbut panjênêngan | ingsun pan ora
nglilani | krana bakal kèh pêpati tan prayoga ||
22.
Têmbe lamun ana karsane Hyang Agung | pamiyaking Sukma | andhap luhur wus
pinasthi | pan tinêmu ing samêngko durung mangsa ||
23.
Balik padha nganggoa budi rahayu | lêstari kêkadang | sun asung babasan kaki |
wadhah lawan isi êndi piniliya ||
24.
Sun idèni salah siji pamilihmu | isi apa wadhah | sawusira samya milih |
prajanjiya sêtya susêtyaning driya ||
25.
Dèn asukur takdiring Hyang Kang Maha Gung | singa piniliya | iku wus tan kêna
gingsir | pan tinêmu ing wuri kaananira ||
6. Pangkur
1.
Yèn uwis pamilihira | umantuka marang nagrinirèki | ingsun sung raharjèng laku
| marang ing sira padha | wus atiti kang sêrat nulya tinutub | Senapati
angandika | lah yayi ing Surawèsthi ||
2.
Kadiparan karsanira | andikane panêmbahan ing Giri | mung yayi kalawan ingsun |
kang tumraping nawala | kinèn milih wadhah lawan isinipun | pundi ta ingkang
kinarsan | yayi miliya kariyin ||
3.
Ulun narima tampikan | duk miyarsa Pangeran Surawèsthi | ing tyas samana
pakewuh | wusana angandika | kakang Senapati Ngalaga Mantarum | kêncênge manah
kawula | ulun milih kanang isi ||
4.
Kakang kabageyan wadhah | Senapati Ngalaga ngandika ris | yayi kula wadhahipun
| inggih sampun narimah | dutèng Giri atas pamiyarsanipun | gya pamit mring
panêmbahan | miwah mring para dipati ||
5.
Panêmbahan Senapatya | sampun kundur maring nagri Mantawis | wong agung
bang-wetan sampun | umantuk sowang-sowang | tan cinatur dutèng Giri lampahipun
| praptèng ngarsa atur sêmbah | matur solahnya tinuding ||
6.
Dhuh gusti kawuningana | putra tuwan Pangeran Surabanggi | kinèn amilih rumuhun
| mring Kangjêng Senapatya | Surawèsthi kang pinilih isinipun | wadhahipun
Panêmbahan | narimah atampi isi ||
7.
Mèsêm Jêng Sunan ing Arga | wruhanira kodrat tan kêna gingsir | basa wadhah
nêgri iku | isine apan janma | têmbe nagri bang-wetan karèh Mantarum | isi yèn
tan manut marang | ingkang adarbe nagari ||
8.
Sayêkti tan kêna ngambah | yèn ambadal sayêkti têkèng pati | dadi kudu amiturut
| marang kang duwe wadhah | ênêngêna ing Giri gantya winuwus | nênggih praja-di
Mantaram | Panêmbahan Senapati||
9.
Dènnira jumênêng nata | laminira pan namung tigang warsi | lajêng puput
yuswanipun | ginantyan ingkang putra | Pangran Adipati Anom ing Mantarum |
jujuluk Jêng Susuhunan | Diningrat Anyakrawati ||
10.
Amung kalih wêlas warsa | laminira jumênêng narapati | jêng susunan nulya surut
| ginantyan narpatmaja | Pangran Adipati Anom ing Mantarum | jujuluk Kangjêng
Susunan | Sultan Agung ing Mantawis ||
11.
Prabu Anyakrakusuma | duk punika Pangeran Surawèsthi | anyêdhahi pra tumênggung
| mancanagri bang-wetan | wusing pêpak nèng Surabaya sadarum | ngrêmbag arsa
magut ing prang | ngrabasèng nagri Mantawis ||
12.
Sabiyantu abipraya | pra bupati tan ana nyulayani | enjing gya budhal gumuruh |
sagunging balakuswa | kampir ngujung astana Giri Kêdhatun | undure sangking
astana | sowan ing Jêng Sunan Giri ||
13.
Wus sêpuh Jêng Sunan Arga | praptèng ngarsa jêng sunan ngandika ris | dhuh babo
atmajaningsun | paran kang dadya karsa | dene padha tumêka ing ngarsaningsun |
apa na karya kang gatya | Jêng Pangeran Surawèsthi ||
14.
Myang Dipati Singasêkar | matur nêmbah mring Kangjêng Sunan Giri | apuntên
dalêm sang wiku | amba myang para kadang | wus sarêmbag arsa ngrabasèng
Mantarum | nyuwun idi sang pandhita | miwah pangestu basuki ||
15.
Jêng sunan aris ngandika | ing samêngko pan durung mangsa kaki | para bupati
umatur | kang amrih lêgawèng tyas | ngidènana sang wiku paring pangestu | jêng
sunan aris ngandika | mokal bêdhaha Mêntawis ||
16.
Ing samêngko wong bang-wetan | malah padha ngungsia kang prayogi | tan wurung
binoyong besuk | marang nagri Mantaram | Pangran Surawèsthi tan kêndhak
tyasipun | myang sagunging pra dipatya | wusing ngujung ing sang rêsi ||
17.
Ngandika sang wiku raja | yèn mangkono padha karsanirèki | dèn angati-ati kulup
| ingsun pasrah Hyang Suksma | lêgi pait ing têmbe pasthi katêmu | sanggyaning
para dipatya | wusing ngujung sang arêsi ||
18.
Bidhal saha wadyakuswa | tan cinatur solahirèng ngajurit | wasananira kaplayu |
ungguling Ngèksiganda | wong agunge Mantaram tan ana sêgu | para bupati
bang-wetan | palarasan undurnèki ||
19.
Ana kang tumêkèng pêjah | ana kanin ana kang nungkul aris | ing Mantaram saya
mashur| kadibyane sang nata | kasêktène para punggawa nung-anung | winongwong
karatonira | kinasiyan ing Hyang Widdhi ||
20.
Gêmah ripah tur raharja | tata têntrêm sagunge wadya alit | lumintu ganjaran
prabu | sagunge pra dipatya | tyas raharja datan ana kang sakuthu | ajrih asih
mring narendra | samya tuhu lair batin ||
21.
Nahan raharjaning praja | yèn ginunggung sawêngi datan uwis | ing mangkya
pinurwèng kidung | Narendra ing Mantaram | Sultan Agung Sri Anyakrakusumèku |
lagya miyos siniwaka | pêpak ingkang samya nangkil ||
22.
Wadyabala myang santana | Panêmbahan Purbaya munggèng ngarsi | tan pêgat
tinantun-tantun | jêng sultan ris ngandika | inggih uwa Purbaya pawartosipun |
Pangeran ing Surabaya| ing mangke pan sampun lalis ||
23.
Kang kantun mung anakira | Ki Mas Pêkik pambajênge kang siwi | uwa punika
karsèngsun | timbali mring Mantaram | ingsun arsa uninga ing warninipun |
panêmbahan aturira | punika langkung utami ||
24.
Ulun umiring sakarsa | sri narendra pangandikanya aris | Alap-alap ingsun utus
| marang ing Surabaya | timbalana Pangran Pêkik Surèngkewuh | têlas ingkang
pangandika | jêngkar anggambuh tinangkil ||
7. Gambuh
1.
Wus lêpas lampahipun | Alap-alap praptèng Surèngkewuh | laju maring Ngrarêmpah
dhukuhirèki | Pangran Pêkik gupuh-gupuh | amêthuk carakèng katong ||
2.
Wus ingancaran lungguh | Pangran Pêkik awacana arum | paman ulun atur pambagya
basuki | Alap-alap matur nuwun | (n)dhawuhkên timbalan katong ||
3.
Jêng pangran sowan ulun | pan ingutus rakanta sang prabu | Gusti Kangjêng
Sultan Agung ing Mantawis | maringakên kang pangèstu | mring andika sakaloron
||
4.
Jêng pangran matur nuwun | sasampuning maringkên pangèstu | dhawuh nata paduka
dipun timbali | sagarwa putra myang wadu | ulun ingkang kinèn (m)boyong ||
5.
Jêng pangran aturipun | adhuh paman kamayangan tuhu | de jêng sultan karsa
nyaruwe wong pêkir | ina papa anèng dhukuh | datan supêna sajingklong ||
6.
Tan suwala ragèngsun | kadyangganing sarah anèng laut | ing sakarsa jêng sultan
ulun umiring | tan nêdya sawalèng kayun | lumuntur dhawuhing katong ||
7.
Ki tumênggung duk ngrungu | ing ature manis amlas ayun | angrêsing tyas gya
umatur ing sang Pêkik | bilih marêngkên sang bagus | benjing-enjing lajêng
bodhol ||
8.
Jêng pangran wacana rum | sakalangkung prayogi man mênggung | ulun lajêng
tata-tata sapuniki | paman sakanca sadarum | prayogi rèrèh nèng pondhok ||
9.
Jêng pangran gya dhadhawuh | marang garwa sakulawargèku | kinèn samya
pradandosan sadayèki | yun sumiwèng mring Mantarum | ribut samya dandos-dandos
||
10.
Ki Alap-alap gupuh | nuding wadu nimbali tumênggung | Surabaya Ki Sapanjang
kang wawangi | tan dangu anulya rawuh | Ki Sapanjang dhawuh katong ||
11.
Jêng pangran sowanipun | mring Mantaram bidhal sesuk-esuk | jêngandika sawadya
kinèn umiring | sarta rumêksa ing pungkur | kacêkape kula borong ||
12.
Ki Sapanjang agupuh | paparentah mring sakèhe wadu | abusêkan sakèh wadya
Surawèsthi | wus mirantos sadayèku | enjinge anulya bodhol ||
13.
Lon-lonan lampahipun | ing lamine lampah tan winuwus | praptèng dhusun Butuh
arèrèh saratri | kangjêng pangran dalu ngujung | marang ing astana Butoh ||
14.
(n)Dêdagan amanêngkung | palaling Hyang wanci lingsir dalu | Pangran Pêkik
miyarsa swara dumêling | ujaring swara sung tuduh | lah Ki Pêkik karsèng Manon
||
15.
Wruhanta sira besuk | darbe putu jalu tur binagus | amandhirèng nata gung ing
tanah Jawi| ngrèh wadya bacingah agung | nanging angalih kadhaton ||
16.
Mring tanah Pajang iku | sakulone kutha prênahipun | aran dhukuh Wanakarta
têmbe dadi| praja Kartasura mashur | dene jujuluking katong ||
17.
Jêng Susuhunan Mangku | -rat Senapati ing Ngalagèku | Ngabdurahman Sayidin
Panatagami | cêpping swara kagyat wungu | ing wanci awaling Suboh ||
18.
Miyose wus pinangguh | lawan juru kunci têngga pintu | Pangran Pêkik wawartos
mring jurukunci | dènyantuk wangsit ing dalu | ki jurukunci anjomblong ||
19.
Anêmbah saha matur | sakalangkung bingahe tyas ulun | sukur sukur
alhamdulillahi rabil| Hyang Surya wus mungub-mungub | jêng pangeran lajêng
bodhol ||
20.
Datan kawarnèng ngênu | wus angancik ing kitha Mantarum | ki tumênggung
Alap-alap ngrumiyini | atur uninga sang prabu | sigêg gantya winiraos ||
21.
Sang prabu ing Mantarum | ri tinangkil munggèng siti luhur | Panêmbahan
Purubaya wus sumiwi | myang wadya bala supênuh | munggèng ngabyantara katong ||
22.
Datan antara dangu | ki tumênggung Lap-alap mangayun | nêmbah matur ulun kinèn
animbali | Pangran Pêkik Surèngkewuh | mangkya wus sumiwèng katong ||
23.
Sagarwa putranipun | Ki Sapanjang sawadya tut pungkur | suka ing tyas sang
prabu ngandika aris | lah uwa Purubayèku | kadipundi kang linakon ||
24.
Mangke sadhatêngipun | dhimas Pêkik napa bêkti ingsun | utawine piyambake
ingkang bêkti | Purubaya nêmbah matur | kinanthèt lawan suraos ||
8. Kinanthi
1.
Sangking ing pamanah ulun | pangeran ing Surawèsthi | ingkang layak ngabêktiya
| ing pada dalêm sang aji | kawon luhur kang darajat | panjênêngan dalêm aji ||
2.
Mandhirèng prajèng Mantarum | ing rat Jawi mung satunggil | kalihdene tinimbalan
| datan sawala ing kapti | sampun kalampahan sowan | ing ngabyantara narpati ||
3.
Asrah jiwa raganipun | kangjêng sultan duk miyarsi | aturipun ingkang uwa |
kalangkung trustha ing galih | nahan Pangran Surabaya | sagarwa sampun sumiwi
||
4.
Pepe kidul wringin-kurung | sasolahe amlasasih | duk uninga sri narendra |
dhawuh kinèn animbali | anggandhèk tundhuk pangeran | ingirit minggah sitinggil
||
5.
Andhadhap amundhuk-mundhuk | cingak kang samya ningali | miyat warnanya
pangeran | mirip kangjêng sri bupati | kantun sênêne kang cahya | kantun sêmu
kantun sigit ||
6.
(n)Dungkap praptèng ngarsa prabu | cakêt dènnira sumiwi | tumungkul konjêm
pratala | ri wusira mangênjali | wangkingan sinèlèh kanan | gya mangraub pada
aji ||
7.
Saha matur arawat luh | pêgat-pêgat winor tis-tis | dhuh gusti kalêngkaning rat
| musthikaning tanah Jawi | patut pinundhi sinêmbah | jumênêng kalipah Widdhi
||
8.
Ambêg pinandhita tuhu | santa budi mirah asih | mardikèng rat tyas kumala |
ngecani manahing dasih | mrih arja ayu tan pêgat | kasudarman winor manis ||
9.
Santana wadya lit agung | tan ana kataman bêngis | winor ing sakarsanira |
kinajrihan lair batin | pra wadya ing Ngèksiganda | winêngku paramarta ji ||
10.
Kasujanan ambêg sadu | linangkung kasusrèng bumi | sumbagèng rat pinasthika |
waskitha ngrèh ing patitis | kongas ing ganda angambar | kinasihan ing Hyang
Widdhi ||
11.
Sudibya prawirèng kewuh | kinajrihan kanan-kering | ngagêm agama minulya |
sasat jêngandika Nabi | Muhkammadin angajawa | ngrênggani nagri Mantawis ||
12.
Dhuh jêng gusti sang aprabu | sowanipun ingkang abdi | angaturkên pêjah gêsang
| awit rumaos gêng sisip | katungkul ing kawiryawan | labêt mudha punggung
yêkti ||
13.
Dama kalimput tan emut | ing kanugrahaning narpati |
tumêrah jiwangga mulya | kaecan nadhah myang guling |
saanak rayat myang warga | tan
lyan barkahing narpati ||
14.
Lumintu salaminipun | tangèh manawi kang abdi | sagêd ngaturi minangka |
bêbêkti ingkang martasih | o gusti satuhu mudha | cêplik tangèh wruh ing bêcik
||
15.
Manawi kangjêng pukulun | tan paring aksamèng dasih | yêkti têmah anggung papa
| druwaka salaminèki | ing mangke amba sumangga | sakarsa jêng sri bupati ||
16.
Mangkana kangjêng sinuhun | ngandika sajroning galih | wong iki bagus prasaja |
ing wicara tatas titis | têtêg tyas sura lêgawa | pantês tan sinungan lamis ||
17.
Têka rêsêp atiningsun | dadya condhonging tyasmami | pantês rewanga wibawa |
(n)darahkên sri tanah Jawi | madhahi kanang nurbuwat | wasana ngandika aris ||
18.
Wis lungguha ariningsun | iya apa kang pinikir | dhuh yayimas Surabaya | marma
sira sun timbali | sumiwi ing ngarsaningwang | wus pasthi karsaning Widdhi ||
19.
Sosotyadi apan kudu | tumrap ingêmbanan rukmi | upama ingsun pancuran | sira
talaga nadhahi | yayi kang minangka wadhah | ingsun kang minangka isi ||
20.
Pasêmon kang ingsun wuwus | têgêse uwus ginaris | yèn sira bakal tan pisah |
mèlu nurunake benjing | para ratu tanah Jawa | yayi ingkang urun èstri ||
21.
Manira kang urun kakung | ing samêngko karsa mami | sira wisma na Mantaram | ana
sawetaning puri | sisihan lan kadipatyan | mungguh nagri Surawèsthi ||
22.
Ingsun paringake wangsul | marang pakênira yayi | wênang anguwasanana | kadi
ingkang uwis-uwis | si Sapanjang mung rumêksa | tata têntrêming nagari ||
23.
Sira ana ing Mantarum | aywa taha-taha yayi | ing panganggêp dipun padha | ya
Mantaram Surawèsthi | Pangran Pêkik lêjar ing tyas | trustaning supenanèki ||
24.
Gya sujud nêmbah umatur | dhuh pukulun sang dewaji | pun patik atur sandika |
mundhi timbalan narpati | kadya kabanjiran kelang | kagunturan madu gêndhis ||
9. Dhandhanggula
1.
Nulya jêngkar kangjêng sri bupati | abibaran kang samya sumewa | pangran
sagarwa-putrane | santana wadyanipun | wus pinarnah pakuwonèki | karan ing
Surabayan | jêng pangran lastantun | mukti wibawèng Mantaram | datan ana
sinangsaya ing panggalih | wus lami antaranya ||
2.
Sang aprabu lêstantun gunging sih | Pangran Pêkik nulya tinariman | rayi dalêm
sang pamase | tunggil sayayah ibu | Ratu Pandhansari wawangi | agêng ingkang
bawahan | nahan ta cinatur | dènnira apalakrama | atut runtut sih-siniyan
siyang ratri | lir mimi lan mintuna ||
3.
Wusing antuk kawan dasa ari | Kangjêng Sultan Agung Ngèksiganda | lênggah anèng
dalêm gêdhe | ngandika sang aprabu | hèh ta lara mênyanga aglis | marang ing
Surabayan | kêtêmu riningsun | kalamun sambadèng karsa | rabinira dhiajêng
ingsun timbali | warahên ingsun gêrah ||
4.
Nulya mentar utusan narpati | sampun praptèng ing Kasurabayan | jêng pangeran
sagarwane | mijil sing dalêm gupuh | samya lênggah paningrat jawi | parêkan
matur nêmbah | amba pan ingutus | raka dalêm sri narendra | ingkang garwa
kangjêng ratu dèntimbali | sarênga lampahamba ||
5.
Kangjêng sunan lagya gêrah mangkin | ingkang wêling raka dalêm nata | manawa
awèh lakine | malêbu ing kêdhatun | atinjoa ing gêrah mami | yèn lakine tan
suka | poma ywa lumaku | adipati Surapringga | têbah-jaja sumangga ing asta
kalih | tan kenging lêngganaa ||
6.
Dhuh jiwaku umarêka aglis | sampun kerit praptèng ngarsa sultan | manêmbah
ngraub padane | Ratu Pandhan umatur | kakang prabu dene wigati | nimbali
aripara | kalangkung kumêpyur | manahulun tarataban | sru gumêtêr ênar-ênir
sênik-sênik | kangmas gêrah punapa||
7.
Kangjêng sultan angandika aris | dhuh riningsun luwih sangking lara | ana ing
ati ênggone sakèh usada wangsul | yèn
sun rasa saya ngranuhi | dene ana pandhita | ing Giri dumunung | durung gêlêm
nungkul mringwang | iya iku kang dadi laraning ati | tambane durung ana ||
8.
Liya Giri wong satanah Jawi | nora ana barênjul mêrêngkang | padha ngidhêp
mring sun kabèh | amung ing Giri iku | ingkang durung ingsun putusi | amukul
kalawan prang | wit wêcaning dangu | kang bisa ambengkas karya | mung lakimu
jalarane mênang asli | luhur trah Ngampèldênta ||
9.
Lah wis yayi dak lilani mulih | dèn abisa matrapakên karya | marang lakinira
mangke | sêlak dènayun-ayun | Ratu Pandhan mèsêm turnya ris | dhawuh dalêm
kakangmas | sandika tur ulun | nulya lèngsèr sangking ngarsa | dhinèrèkkên
sagunging parêkan cèthi | lampahnya wirandhungan ||
10.
Pangran Pêkik nganti nèng pandhapi | sarawuhe sang ratu pinapak | binêkta mring
dalêm age | jêng ratu ngraub suku | sang pangêran (ng)garjitèng galih | lah
yayi ana paran | têka rada suntrut | paran gêrahing sang nata | Ratu Pandhan
tumungkul minggu tan angling | jêng pangran anggarjita ||
11.
Baya nora gêrah sri bupati | bokmanawa ana panggalihan | dadya sêkêle pamase |
jêng ratu gya sinambut | binêkta mring ing jinêm wangi | langêning karasikan |
apan tan winuwus | ing sawungunira nendra | Ratu Pandhan matur ing raka bibisik
| kang dadya karsa nata ||
12.
Amêdharkên dhawuhe sang aji | Pangran Pêkik madêg suraning tyas | ngêlus-êlus
gumbalane | alon ngandikanipun | lamun ingsun wêruha dhingin | karsane kangjêng
sultan | mundhut rusakipun | ing Giri sunanne seba | baya uwus dak cangking ing
nguni-uni | sebaku mring Mantaram ||
13.
Pan ing Giri wus nèng asta mami | yayi ingsun ingkang maluyakna | rakanta nahan
rêntênge | sèwu wirang satuhu | yèn tan bisa ngrabasèng Giri | isin anon
baskara | nèng donya tan arus | apa kang dak walêsêna | ing sih nata kajaba
murdaku yayi | kunjuk dadya timbangan ||
14.
Payo yayi sowan marang puri | nyuwun pamit ing rakanta sultan | mangkat ing
sadina kiye | sarimbit nulya laju | sowan maring sajroning puri | sang nata duk
tumingal | pangran sowanipun | sarimbit lawan kang garwa | gya ingawe lênggah
cakêt lan sang aji | makidhupuh jêng pangran ||
15.
Kangjêng sultan angandika aris | yayi Surabaya kadiparan | kang dadya karêpmu
mangke| ing Giri durung nungkul | nora sarju nêmbah mring mami | ingsun borong
adhimas | ing prakara iku | Pangran Pêkik matur nêmbah | dhuh pukulun amba
sandika nglampahi | amundhi dhawuh nata ||
16.
Nadyan minta sraya Sunan Giri | andhatêngkên para raja sasra | kêbut sawadya
balane | tan ajrih manahulun | datan nêdya ngucirèng jurit | kalamun tan
kalakyan | Giri bêdhahipun | suka matiya palagan | nuwun gusti ingkang abdi
nuwun pamit | bidhal ing sapunika ||
17.
Botên langkung ingkang amba pundhi | pangèstu sang nata binathara | kalampahana
karsane | namung rayinta prabu | amba tilar anèng Mantawis | rèh ayun mangun
aprang | ing tyas langkung gidhuh | keron-keron ing satêmah | têmpuh ing prang
èngêt rayi dalêm gusti | milalu wande aprang ||
18.
Sri narendra mèsêm ngandika ris | karsaningsun yayi garwanira | para gawaa ing
mangke| apan ta sêdyaningsun | rabinira sadulur mami | pêjah gêsang ywa pisah |
lawan lakinipun | wus wiyahe wong andon prang | rêbut pati manawa kasoran jurit
| wadone binoyongan ||
19.
Pangran Pêkik gumujêng turnya ris | rayi dalêm gêgeyongan amba | têmbe sarênga
pêcate| dhawuh dalêm pukulun | tan langgana darmi nglampahi | sarimbit wus
pamitan | amangraub suku | kangjêng sultan angandika | lah ta yayi poma sira
hya gumingsir | sungkêmu marang priya ||
20.
Kangjêng sultan (n)dêdonga ing Widdhi | salamête myang ungguling yuda |
sarimbit anulya lèngsèr | sangking ing ngarsa prabu | pinaringan sangu mawarni
| dunya arta busana | sampêt sadayèku | wus prapta ing Surabayan | lajêng
ngrakit brokoh tundhan tandhu joli | myang gagamaning ngaprang ||
21.
Sawusira rampunging pangrakit | nulya budhal sangking ing Mantaram | brokoh
nèng ngajêng lampahe | datan kawarnèng ngênu | lampahira sampun dumugi | ing
nagri Surabaya | Ki Sapanjang mêthuk | wusing lêrêm sawatara | kangjêng pangran
pinarak anèng pandhapi | andhèr para punggawa ||
22.
Pangran Pêkik ngandika mring dasih | hèh sakèhe bocah Surabaya | padha
piyarsakna kabèh | dhawuh dalêm sang prabu | mula ingsun linilan mulih | marang
ing Surabaya | lawan garwaningsun | ingutus kinèn magut prang | angadoni
bandawala rêbut pati | mangrurah satru tama ||
23.
Panungkule Susuhunan Giri | pinasrahkên marang jênêngingwang | nanging
karsaningsun mangke | anakmas Giri iku | lamun kêna nungkula aris | sumewa sri
Mantaram | tan rêkasèng laku | slamêt tan ana pêpêjah | lamun wangkot sayêkti
rarêmpon jurit | akèh pêgating atma ||
10. Mêgatruh
1.
Para wadya manêmbah saha umatur | dhawuh paduka sang Pêkik | mangayubagya
sadarum | muji nungkulira aris | ywa nganti aprang rêrêmpon ||
2.
Bilih Susuhunan Giri tan sarêju | nungkul karananing aris | tan kêna kinarya
ayu | yuwana sumiwèng aji | kêkah dènnya karsa mirong ||
3.
Ingkang abdi kewala pan sampun rampung | ngrabasèng karaton Giri | amboyong
susunannipun | bilih tan sagêt mungkasi | suka lêbur aprang pupoh ||
4.
Nanging ulun mirêng pawartos satuhu | ing mangkya Jêng Sunan Giri | kêndho
kawalènanipun | saprapat yun animbangi | kalipah Mantaram katong ||
5.
Darbe murid nagri Cina aslènipun | kabar maksih trah narpati | ing mangkya
pinundhut sunu | sampun sinungan kakasih | Endrasena tuhu katong ||
6.
Têguh timbul wantêr wêgig ing prang pupuh | kalih atus wadyanèki | kang ginala
aprang pupuh | punika ingkang ngêncêngi | pinrih (m)balela ing katong ||
7.
Inggih ta lah kang binujuk têka purun | istijrate eblis kapir | ngalimputi tyas
rahayu | ngandêl kumandêl mring eblis | setan ngajak arêrêmpon ||
8.
Nadyan (n)dhatêngêna malih rajèng kluwung | pra abdi datan gumingsir | Pangran
Pêkik ngandika rum | kabèh aturira sami | bangêt ing panrimaningong ||
9.
Karuhane lamun ingsun wus pinangguh | pribadi lan anak Giri | wurung sidaning
prang pupuh | sawuse ingsun pinanggih | apa anane ing kono ||
10.
Balik padha sadhiyaa ing prang pupuh | kêrigên sawadya mami | manawa dadi prang
pupuh | gustimu sêdya (n)jênêngi | jurite wong Surèngkewoh ||
11.
Pangran Pêkik wus kundur mring dalêm agung | bibar kang samya anangkil | bakda
Ngisa wancinipun | jêng pangeran arsa nyilip | para wadya tan ana wroh ||
12.
Laju maring Giri lumêbèng kadhatun | wau ta Susunan Giri | lênggah ingadhêp pra
wadu| Endrasena tansah ngarsi | jêng sunan ngandika alon ||
13.
Hèh ta kulup kabare sultan Mantarum | utusan mring jênêng mami | pinrih nungkul
Sultan Agung | yèn bangga ginêpuk jurit | ngrusak ing Giri Kadhaton ||
14.
Kang dènutus rama Pangran Surèngkewuh | nanging tikêl tuwa mami | amung
bapak-bapak awu | garwa ratu Pandhansari | mèlu nanggulang pakewoh ||
15.
Kaya priye kulup kang dadi kêncêngmu | ing mêngko ingsun mung darmi | miturut
kakêncênganmu | nungkul apik nora apik | sira kang nyangga bot-repot ||
16.
Endrasena duk tampi timbalan wiku | karna ro kadya sinêbit | netra ro andik
kumukus | kumêjot padoning lathi | matur mring sang wiku gupoh ||
17.
Dhuh jêng rama ingkang minangka satuhu | pupundhèn ing tanah Jawi | Waliyolah
cucu Rasul | kang wus linilan Hyang Widdhi | sadhengah kinarsan klakon ||
18.
Sultan Agung baya ingkang dèrèng ngrungu | kalamun karaton Giri | kanggonan
prajurit punjul | wudhu nèng Cina nagari | ngajawa andon prang pupoh ||
19.
Têka (n)dadak kongkon bocah isih kuncung | bojone ginawa jurit | mêjanani
Sultan Agung | bok iya têka pribadi | ing kono tandhing lan ingong ||
20.
Sampun sampun kangjêng rama karsa nungkul | pantês sultan ing Mantawis | tur
bulu bêkti panungkul | sowan pribadi mring Giri | kèndêl dènnira miraos ||
21.
Pangran Pêkik uluk salam praptanipun | sang rêsi kagyat mangsuli | ngalaikum
wasalamu| gupuh mêthuk gya kinanthi | wus lênggah satata karo ||
22.
Sunan Giri nambrama sarawuhipun | jêng rama Pangeran Pêkik | punapa sami rahayu
| jêng pangran wacana manis | salamêt sapraptaningong ||
23.
Sakalangkung dènnira asuhun-suhun | sugata lumadyèng ngarsi | sumangga
sawontênipun | sumapala atur bêkti | gampil anak tan pakewoh ||
24. Dhuh jêng rama dene rawuh dalu-dalu | sawiji tan
na umiring | kagyat ing tyas sakalangkung | punapi de awit gati | mocung mring
Giri Kadhaton ||( Ana Candhake... )
